Η περίοδο του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου έφερε σ’ όλη την Ευρώπη αλλαγές που επηρέασαν και την ελληνική αεροπορική ιστορία. Το 1940, όταν η Ελλάδα εισήλθε στον πόλεμο με την Ιταλία, η Ελληνική Αεροπορία, αν και ήταν σχετικά μικρή και εξοπλισμένη με παλαιότερα αεροσκάφη, ανέλαβε σημαντικό ρόλο στην άμυνα της χώρας. Ωστόσο, η κατάσταση άλλαξε δραματικά μετά την εισβολή των Ναζιστικών δυνάμεων το 1941, όταν η χώρα καταλήφθηκε και η αεροπορία μετατράπηκε σε εργαλείο καταστολής και εκτελέσεων από τους Γερμανούς. Η επιχείρηση «Αλφα» (Operation Alpha), που διεξήχθη από τις 27 Απριλίου έως τις 15 Μαΐου 1941, αποτελεί ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα και τραγικά γεγονότα της εποχής εκείνης.
Η επιχείρηση «Αλφα» σχεδιάστηκε από τους Ναζιστές για να εξαφανίσουν τους Ελληνικούς αξιωματικούς και αξιωματικούς της αεροπορίας που είχαν απομείνει στην περιοχή των Βαλκανίων. Σύμφωνα με ιστορικές πηγές, περίπου 2.500 Έλληνες αεροπόροι και αξιωματικοί αιχμαλωτίστηκαν και μεταφέρθηκαν σε στρατόπεδα συγκέντρωσης. Από αυτούς, μόνο περίπου 200 επέζησαν, ενώ οι υπόλοιποι εκτελέστηκαν ή πέθαναν σε συνθήκες εξαναγκασμένης εργασίας. Οι Γερμανοί χρησιμοποίησαν διάφορες μεθόδους για να εξαλείψουν την αεροπορική απειλή, όπως τη σφαγή σε αεροδρόμια και την καταστροφή αεροσκαφών με πυροβολισμούς.
Το αεροδρόμιο του Άγιου Νικολάου, στην Αθήνα, έγινε ένα από τα κύρια σημεία εκτέλεσης. Οι Γερμανοί έστειλαν ομάδες να σκοτώσουν τους αιχμαλώτους που βρίσκονταν σε κελιά ή σε συλλογικά κελιά. Η δολοφονία των Ελλήνων αξιωματικών έγινε με τρόπο που να μην αφήσει ίχνη, προκειμένου να αποφευχθεί η δημιουργία ιστορικής μνήμης για το γεγονός. Ωστόσο, η ιστορία της επιχείρησης «Αλφα» έχει ανασυρθεί με τα χρόνια, μέσω αρχείων και μαρτυριών.
- Μεταξύ 27 Απριλίου και 15 Μαΐου 1941, εκτελέστηκαν περίπου 2.300 Ελληνικοί αξιωματικοί και αξιωματικοί της αεροπορίας.
- Το αεροδρόμιο του Άγιου Νικολάου στην Αθήνα έγινε το κέντρο εκτέλεσης.
- Μόνο περίπου 200 από τους αιχμαλώτους επέζησαν.
- Οι Γερμανοί χρησιμοποίησαν πυροβολισμούς και σφαγές για να εξαλείψουν την αεροπορική απειλή.
- Η επιχείρηση «Αλφα» αποτελεί ένα από τα πιο τραγικά γεγονότα της κατοχής και της αντίστασης.
Η επιχείρηση «Αλφα» δεν ήταν μόνο μια στρατιωτική ενέργεια, αλλά και μια προσπάθεια να εξαφανιστεί η ελληνική αεροπορική παράδοση και η ικανότητα της χώρας να αντιμετωπίσει με επιτυχία στρατιωτικές επιθέσεις. Οι εκτελέσεις αυτές δεν ήταν μόνο μια πράξη βίας από τους Ναζιστές, αλλά και μια προσπάθεια να καταστρέψουν την εθνική αντίσταση και να εμποδίσουν την ανάκτηση της ελευθερίας μετά τον πόλεμο. Η μνήμη των θυμάτων της επιχείρησης «Αλφα» είναι ένα σημαντικό μέρος της ιστορίας της Ελλάδας, που θυμίζει την αντίσταση και την αντοχή της χώρας.
Σήμερα, η επιχείρηση «Αλφα» αναγνωρίζεται ως ένα από τα πιο σημαντικά ιστορικά γεγονότα της κατοχής και της αντίστασης. Οι ιστορικοί και οι ερευνητές συνεχίζουν να αναλύουν τα γεγονότα εκείνης της περιόδου, προκειμένου να κατανοήσουν καλύτερα τις συνέπειες της επιχείρησης «Αλφα» και να διατηρήσουν ζωντανή τη μνήμη των θυμάτων. Η αναφορά σε αυτήν την περίοδο είναι σημαντική για την κατανόηση της ιστορίας της Ελλάδας και των προσπαθειών της για την ανεξαρτησία και την ελευθερία.
Με την ανάδειξη της επιχείρησης «Αλφα», η ιστορία της Ελληνικής Αεροπορίας κατά τη διάρκεια του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου γίνεται πιο εμφανής και σημαντική. Η ανακάλυψη αρχείων και η ανάδειξη των μαρτυριών των θυμάτων βοηθάει στην κατανόηση του βαθμού βίας που επιβλήθηκε από τους κατακτητές και στην ανάδειξη της αντίστασης της Ελλάδας.